Objective

• Establish an integrated national program to reduce PM2.5 and other air pollutants from urban transportation and mobility systems.

• Shift urban mobility from dependence on high-emission vehicles and fossil fuels toward cleaner, more efficient, and lower-emission transport.

• Reduce emissions from private vehicles, motorcycles, buses, trucks, freight transport, and other mobile sources through technology, regulation, infrastructure, and behavioral measures.

• Prioritize emission reduction in high-exposure urban areas, particularly dense residential areas, schools, hospitals, commercial districts, major roads, and traffic congestion hotspots.

• Improve urban air quality while maintaining mobility, economic activity, accessibility, and transport affordability.

• Accelerate the transition toward zero- and low-emission vehicles, cleaner fuels, efficient public transport, walking, cycling, and integrated mobility.

• Establish an evidence-based system that links vehicle activity → emissions → exposure → health and environmental impact, enabling targeted interventions.

Action

• Establish a National Clean Transport and Urban Emission Reduction Framework defining emission-reduction targets, priority pollutants, vehicle categories, urban priorities, and implementation phases.

• Develop an Urban Transport Emission Inventory covering:

  • Passenger cars

  • Motorcycles

  • Buses

  • Trucks

  • Freight vehicles

  • Taxis and ride-hailing vehicles

  • Public-service vehicles

  • Construction and service vehicles

  • Other significant mobile sources

• Map Urban Transport Emission Hotspots using traffic volume, vehicle composition, congestion, road characteristics, emission factors, and air-quality monitoring data.

• Identify High-Exposure Urban Zones where transport emissions coincide with high population density or sensitive locations such as schools, hospitals, markets, and residential communities.

• Establish Low-Emission / Clean Transport Zones in priority urban areas where appropriate.

• Accelerate public-transport transition through:

  • Electric buses

  • Clean-energy transit systems

  • Fleet modernization

  • Improved service frequency

  • Integrated routes

  • Intermodal connectivity

• Develop Zero-Emission Vehicle (ZEV) transition pathways for:

  • Public buses

  • Taxis

  • Motorcycles

  • Delivery fleets

  • Government fleets

  • Commercial vehicles

  • Urban freight vehicles

• Establish supporting infrastructure for vehicle transition, including charging infrastructure, fleet depots, grid readiness, and maintenance capability.

• Introduce and progressively strengthen vehicle emission standards and inspection systems for in-use vehicles.

• Develop targeted measures for high-emitting vehicles, including:

  • Heavy-duty diesel vehicles

  • Aging buses

  • High-use motorcycles

  • Poorly maintained vehicles

  • High-mileage commercial fleets

• Establish real-world emission monitoring where appropriate to complement laboratory certification.

• Develop remote sensing and roadside emission screening at selected high-risk corridors to identify high-emitting vehicles.

• Strengthen inspection, maintenance, and enforcement mechanisms using emission-based criteria rather than relying solely on vehicle age.

• Promote fleet renewal and scrappage mechanisms for high-emitting vehicles, particularly where replacement can produce substantial emission reductions.

• Improve traffic management to reduce unnecessary idling, stop-and-go traffic, and congestion-related emissions through:

  • Intelligent traffic management

  • Signal optimization

  • Freight-routing management

  • Parking management

  • Congestion management

• Develop clean urban freight systems, including:

  • Consolidated delivery

  • Low-emission delivery zones

  • Electric delivery vehicles

  • Efficient logistics routing

  • Off-peak delivery where appropriate

• Expand walking and cycling infrastructure to reduce short-distance motorized trips.

• Integrate public transport, walking, cycling, and shared mobility into a multimodal urban mobility system.

• Establish policies that encourage trip reduction, modal shift, and efficient vehicle utilization without disproportionately affecting lower-income populations.

• Develop urban emission monitoring networks combining:

  • Roadside air-quality sensors

  • Traffic data

  • Vehicle fleet data

  • Meteorological data

  • Satellite observations where useful

• Establish Transport Emission-to-Exposure Analysis to identify where transport emissions create the greatest population exposure.

• Develop urban emission reduction scenarios comparing measures such as:

  • Fleet electrification

  • Public transport expansion

  • Vehicle inspection

  • Traffic management

  • Low-emission zones

  • Freight transition

  • Active mobility

• Prioritize interventions according to emission reduction potential, population exposure, cost-effectiveness, feasibility, and social equity.

• Establish city-level Clean Transport Action Plans with measurable emission-reduction targets and implementation responsibilities.

• Integrate urban transport emission management with:

  • Urban planning

  • Public transport planning

  • Climate policy

  • Energy policy

  • PM2.5 management

  • Land-use planning

• Link the program with AC-SI-021-04-01 National PM2.5 Source Mapping and Emission Intelligence System to identify transport's contribution to PM2.5 and evaluate the effectiveness of interventions.

• Establish continuous monitoring and adaptive policy adjustment based on actual emission and air-quality outcomes.

Expected Output

• National Clean Transport and Urban Emission Reduction Framework with targets, standards, priority sectors, and implementation phases.

• National Urban Transport Emission Inventory covering major mobile emission sources.

• Urban Transport Emission Hotspot Map identifying high-emission roads, corridors, and areas.

• High-Exposure Urban Zone Map identifying areas where transport emissions overlap with vulnerable populations and sensitive facilities.

• Clean Transport / Low-Emission Zone Network in priority urban areas.

• Clean Public Transport Transition Program accelerating electric and low-emission bus and transit fleets.

• Zero-Emission Fleet Transition Roadmap for public, commercial, government, and urban freight fleets.

• Urban Charging and Clean Transport Infrastructure Network supporting vehicle electrification.

• Vehicle Emission Inspection and Real-World Emission Monitoring System identifying and managing high-emitting vehicles.

• High-Emission Vehicle Reduction and Fleet Renewal Program targeting vehicles with the greatest emission-reduction potential.

• Clean Urban Freight Management System reducing emissions from last-mile and heavy urban freight.

• Integrated Urban Mobility System connecting public transport, walking, cycling, and shared mobility.

• Urban Transport Emission-to-Exposure Database linking vehicle activity, emissions, air quality, and population exposure.

• City-Level Clean Transport Action Plans with measurable targets and implementation mechanisms.

• Urban Transport Emission Reduction Performance Indicators measuring reductions in PM2.5, NOx, and other relevant pollutants.

• A structural transition from “more vehicles → more congestion → more emissions” toward “cleaner vehicles + efficient mobility + better public transport + lower unnecessary vehicle use → lower urban emissions and healthier cities.”

Objective

• จัดตั้งโครงการระดับประเทศเพื่อลด PM2.5 และมลพิษทางอากาศจากระบบคมนาคมและการเดินทางในเขตเมือง

• เปลี่ยนระบบการเดินทางในเมืองจากการพึ่งพา ยานพาหนะที่ปล่อยมลพิษสูงและเชื้อเพลิงฟอสซิล ไปสู่ระบบคมนาคมที่สะอาด มีประสิทธิภาพ และปล่อยมลพิษต่ำ

• ลดการระบายมลพิษจาก รถยนต์ส่วนบุคคล รถจักรยานยนต์ รถโดยสาร รถบรรทุก รถขนส่งสินค้า และยานพาหนะอื่น ผ่านเทคโนโลยี กฎระเบียบ โครงสร้างพื้นฐาน และการปรับพฤติกรรม

• ให้ความสำคัญกับ พื้นที่เมืองที่ประชาชนได้รับมลพิษสูง เช่น ย่านที่มีประชากรหนาแน่น โรงเรียน โรงพยาบาล ย่านการค้า ถนนสายหลัก และพื้นที่การจราจรติดขัด

• ยกระดับคุณภาพอากาศโดยยังรักษา ความคล่องตัวทางเศรษฐกิจ การเข้าถึงการเดินทาง และความสามารถในการจ่ายของประชาชน

• เร่งการเปลี่ยนผ่านสู่ ยานยนต์ปล่อยมลพิษเป็นศูนย์และต่ำ เชื้อเพลิงสะอาด ระบบขนส่งสาธารณะที่มีประสิทธิภาพ การเดิน และจักรยาน

• สร้างระบบที่เชื่อมโยง กิจกรรมยานพาหนะ → การระบายมลพิษ → การสัมผัสมลพิษ → ผลกระทบต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม เพื่อให้สามารถกำหนดมาตรการได้ตรงจุด

Action

• จัดทำ กรอบโครงการคมนาคมสะอาดและการลดการระบายมลพิษในเขตเมืองระดับประเทศ กำหนดเป้าหมายลดมลพิษ กลุ่มยานพาหนะ พื้นที่สำคัญ และระยะการดำเนินงาน

• จัดทำ บัญชีการระบายมลพิษจากการคมนาคมในเขตเมือง ครอบคลุม:

  • รถยนต์ส่วนบุคคล

  • รถจักรยานยนต์

  • รถโดยสาร

  • รถบรรทุก

  • รถขนส่งสินค้า

  • รถแท็กซี่และรถรับส่งผ่านแพลตฟอร์ม

  • รถบริการสาธารณะ

  • รถก่อสร้างและรถบริการ

  • แหล่งกำเนิดเคลื่อนที่อื่นที่มีนัยสำคัญ

• จัดทำ แผนที่จุดระบายมลพิษจากการคมนาคมสูง โดยใช้ข้อมูลปริมาณจราจร ประเภทยานพาหนะ ความหนาแน่นการจราจร ลักษณะถนน ค่าการระบาย และข้อมูลคุณภาพอากาศ

• ระบุ พื้นที่เมืองที่มีการสัมผัสมลพิษสูง ซึ่งการระบายจากการคมนาคมทับซ้อนกับประชากรหนาแน่นหรือพื้นที่อ่อนไหว เช่น โรงเรียน โรงพยาบาล ตลาด และชุมชน

• จัดตั้ง พื้นที่คมนาคมสะอาด / เขตการระบายต่ำ (Clean Transport / Low-Emission Zones) ในพื้นที่เมืองที่มีความเหมาะสม

• เร่งการเปลี่ยนผ่านระบบขนส่งสาธารณะ เช่น:

  • รถโดยสารไฟฟ้า

  • ระบบขนส่งพลังงานสะอาด

  • การปรับปรุงกองรถ

  • เพิ่มความถี่และความน่าเชื่อถือของบริการ

  • ปรับเส้นทางให้เชื่อมต่อกัน

  • เชื่อมต่อการเดินทางหลายรูปแบบ

• จัดทำ เส้นทางเปลี่ยนผ่านสู่ยานยนต์ปล่อยมลพิษเป็นศูนย์ (ZEV) สำหรับ:

  • รถโดยสารสาธารณะ

  • รถแท็กซี่

  • รถจักรยานยนต์

  • รถส่งสินค้า

  • รถราชการ

  • รถเชิงพาณิชย์

  • รถขนส่งสินค้าในเมือง

• พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานรองรับการเปลี่ยนผ่าน เช่น สถานีชาร์จ ศูนย์ชาร์จกองรถ ระบบไฟฟ้ารองรับ และศักยภาพการบำรุงรักษา

• ยกระดับ มาตรฐานการปล่อยมลพิษและระบบตรวจสภาพรถใช้งานจริง อย่างต่อเนื่อง

• จัดทำมาตรการเฉพาะสำหรับ รถที่ปล่อยมลพิษสูง เช่น:

  • รถดีเซลขนาดใหญ่

  • รถโดยสารเก่า

  • รถจักรยานยนต์ที่ใช้งานหนัก

  • รถที่บำรุงรักษาไม่เหมาะสม

  • รถเชิงพาณิชย์ที่มีระยะทางใช้งานสูง

• พัฒนาระบบ ตรวจวัดการปล่อยมลพิษจากการใช้งานจริง เพื่อเสริมการทดสอบตามมาตรฐานโรงงาน

• ใช้ Remote Sensing และการตรวจคัดกรองริมถนน ในแนวถนนหรือพื้นที่เสี่ยง เพื่อระบุยานพาหนะที่มีการระบายสูง

• เพิ่มประสิทธิภาพระบบตรวจสภาพ บำรุงรักษา และบังคับใช้ โดยใช้ ระดับการปล่อยมลพิษเป็นเกณฑ์หลัก ไม่ใช่ใช้เพียงอายุรถ

• พัฒนากลไก ปรับเปลี่ยนหรือปลดระวางรถที่ปล่อยมลพิษสูง โดยเฉพาะรถที่มีศักยภาพในการลดการปล่อยมลพิษได้มาก

• ปรับปรุงการจัดการจราจรเพื่อลดการจอดติดเครื่อง การเร่ง–หยุดบ่อย และการจราจรติดขัด เช่น:

  • Intelligent Traffic Management

  • การปรับสัญญาณไฟ

  • การจัดการเส้นทางรถบรรทุก

  • การจัดการพื้นที่จอดรถ

  • การจัดการความแออัด

• พัฒนา ระบบขนส่งสินค้าในเมืองสะอาด เช่น:

  • ศูนย์รวมสินค้า

  • เขตขนส่งสินค้าปล่อยมลพิษต่ำ

  • รถส่งสินค้าไฟฟ้า

  • การจัดเส้นทางโลจิสติกส์ให้มีประสิทธิภาพ

  • การส่งสินค้าในช่วงเวลาที่เหมาะสม

• เพิ่มโครงสร้างพื้นฐาน การเดินและจักรยาน เพื่อลดการใช้ยานพาหนะสำหรับการเดินทางระยะสั้น

• เชื่อมขนส่งสาธารณะ การเดิน จักรยาน และ Shared Mobility เข้าสู่ ระบบการเดินทางหลายรูปแบบ (Multimodal Mobility)

• จัดทำนโยบายส่งเสริม การลดเที่ยวเดินทาง การเปลี่ยนรูปแบบการเดินทาง และการใช้ยานพาหนะให้เกิดประสิทธิภาพ โดยไม่สร้างภาระเกินสมควรแก่ประชาชนรายได้น้อย

• พัฒนา เครือข่ายติดตามมลพิษจากการคมนาคมในเมือง เชื่อม:

  • Sensor คุณภาพอากาศริมถนน

  • ข้อมูลการจราจร

  • ข้อมูลกองยานพาหนะ

  • ข้อมูลอุตุนิยมวิทยา

  • ข้อมูลดาวเทียมในพื้นที่ที่เหมาะสม

• จัดทำ ระบบวิเคราะห์ Transport Emission-to-Exposure เพื่อระบุพื้นที่ที่การระบายจากการคมนาคมทำให้ประชาชนได้รับมลพิษสูงที่สุด

• พัฒนา ฉากทัศน์การลดมลพิษจากการคมนาคมในเมือง เปรียบเทียบมาตรการ เช่น:

  • การเปลี่ยนกองรถเป็นไฟฟ้า

  • การขยายขนส่งสาธารณะ

  • การตรวจสภาพรถ

  • การจัดการจราจร

  • Low-Emission Zones

  • การเปลี่ยนระบบขนส่งสินค้า

  • การส่งเสริม Active Mobility

• จัดลำดับมาตรการตาม ศักยภาพในการลดการระบาย จำนวนประชาชนที่ได้รับผลกระทบ ความคุ้มค่า ความเป็นไปได้ และความเป็นธรรมทางสังคม

• จัดทำ Clean Transport Action Plan ระดับเมือง พร้อมเป้าหมายลดมลพิษและหน่วยงานรับผิดชอบที่ชัดเจน

• เชื่อมการจัดการมลพิษจากการคมนาคมกับ:

  • การวางผังเมือง

  • การวางแผนขนส่งสาธารณะ

  • นโยบายภูมิอากาศ

  • นโยบายพลังงาน

  • การจัดการ PM2.5

  • การวางแผนการใช้ที่ดิน

• เชื่อมโยงกับ AC-SI-021-04-01 ระบบอัจฉริยะเพื่อการจัดทำแผนที่แหล่งกำเนิดและวิเคราะห์การระบายฝุ่น PM2.5 แห่งชาติ เพื่อระบุ Contribution ของการคมนาคมและวัดประสิทธิผลของมาตรการ

• จัดให้มีการติดตามอย่างต่อเนื่องและปรับนโยบายตาม ผลการลดการระบายและคุณภาพอากาศที่เกิดขึ้นจริง

Expected Output

• กรอบโครงการคมนาคมสะอาดและการลดการระบายมลพิษในเขตเมืองระดับประเทศ พร้อมเป้าหมาย มาตรฐาน กลุ่มเป้าหมาย และระยะดำเนินงาน

• บัญชีการระบายมลพิษจากการคมนาคมในเขตเมืองระดับประเทศ ครอบคลุมแหล่งกำเนิดเคลื่อนที่สำคัญ

• แผนที่จุดระบายมลพิษจากการคมนาคมสูง ระบุถนน แนวคมนาคม และพื้นที่ที่ควรจัดการเป็นลำดับต้น

• แผนที่พื้นที่เมืองที่มีการสัมผัสมลพิษสูง ระบุพื้นที่ที่มลพิษจากการคมนาคมทับซ้อนกับประชากรและพื้นที่อ่อนไหว

• เครือข่าย Clean Transport / Low-Emission Zones ในพื้นที่เมืองที่มีความสำคัญ

• โครงการเปลี่ยนผ่านระบบขนส่งสาธารณะสะอาด เร่งการใช้รถโดยสารไฟฟ้าและระบบขนส่งปล่อยมลพิษต่ำ

• Roadmap การเปลี่ยนกองยานสู่ Zero-Emission สำหรับรถสาธารณะ รถราชการ รถเชิงพาณิชย์ และรถขนส่งสินค้า

• เครือข่ายโครงสร้างพื้นฐานการชาร์จและคมนาคมสะอาดในเมือง รองรับการเปลี่ยนผ่านสู่ยานยนต์ไฟฟ้า

• ระบบตรวจสภาพและตรวจวัดการปล่อยมลพิษจากรถใช้งานจริง สำหรับระบุและจัดการรถที่ปล่อยมลพิษสูง

• โครงการลดและเปลี่ยนกองรถที่ปล่อยมลพิษสูง มุ่งเป้ารถที่สามารถลดมลพิษได้มาก

• ระบบขนส่งสินค้าในเมืองสะอาด ลดการระบายจาก Last-mile และรถขนส่งสินค้า

• ระบบการเดินทางในเมืองแบบบูรณาการ เชื่อมขนส่งสาธารณะ การเดิน จักรยาน และ Shared Mobility

• ฐานข้อมูล Transport Emission-to-Exposure เชื่อมกิจกรรมยานพาหนะ การระบาย คุณภาพอากาศ และการสัมผัสของประชาชน

• แผนปฏิบัติการคมนาคมสะอาดระดับเมือง พร้อมเป้าหมายและกลไกดำเนินงาน

• ตัวชี้วัดการลดการระบายจากภาคคมนาคม ครอบคลุม PM2.5, NOx และมลพิษสำคัญอื่น

• เกิดการเปลี่ยนโครงสร้างจาก “รถมาก → รถติด → ปล่อยมลพิษมาก” ไปสู่ “รถสะอาด + การเดินทางมีประสิทธิภาพ + ขนส่งสาธารณะดี + ลดการใช้รถที่ไม่จำเป็น → มลพิษเมืองลดลงและเมืองมีสุขภาวะดีขึ้น”