Objective

• Establish a National Community Ecosystem Stewardship Framework that positions local communities as active partners in protecting, restoring, monitoring, and sustainably managing ecosystems.

• Shift ecosystem management from a predominantly centralized government-led model toward a collaborative system in which government agencies, local authorities, communities, civil society, academia, and private sectors share appropriate roles and responsibilities.

• Build long-term community capacity to maintain forests, watersheds, wetlands, coastal ecosystems, agricultural landscapes, and urban ecosystems.

• Integrate local ecological knowledge and community experience with scientific data, technology, and national environmental standards.

• Create mechanisms that enable communities to participate meaningfully in:

  • Ecosystem assessment

  • Restoration planning

  • Resource monitoring

  • Fire prevention

  • Water management

  • Biodiversity conservation

  • Disaster-risk reduction

• Establish clear mechanisms for rights, responsibilities, incentives, accountability, and benefit sharing associated with community ecosystem stewardship.

• Strengthen community resilience by connecting ecosystem stewardship with local livelihoods, food security, water security, climate adaptation, and disaster-risk reduction.

• Develop a scalable national model in which successful community ecosystem-management practices can be standardized, measured, financed, and replicated across different ecological and geographic contexts.

Action

• Establish a National Community Ecosystem Stewardship Framework defining:

  • Stewardship principles

  • Community roles

  • Government roles

  • Local-government roles

  • Scientific and technical support

  • Private-sector participation

  • Monitoring requirements

  • Financing mechanisms

  • Accountability mechanisms

• Establish a National Community Ecosystem Stewardship Registry identifying participating communities, ecosystem areas under stewardship, management objectives, responsible organizations, and performance status.

• Develop Community Ecosystem Stewardship Zones based on ecosystem characteristics and local management needs, including:

  • Forest communities

  • Watershed communities

  • Wetland communities

  • Coastal communities

  • Agricultural landscapes

  • Urban and peri-urban communities

• Establish Community Ecosystem Baseline Assessments covering:

  • Forest condition

  • Water resources

  • Soil condition

  • Biodiversity

  • Fire risk

  • Land-use patterns

  • Ecosystem degradation

  • Climate vulnerability

  • Community dependence on natural resources

• Develop Community Ecosystem Management Plans linking ecological objectives with local development and livelihood needs.

• Establish participatory processes for communities to identify:

  • Priority ecosystems

  • Degraded areas

  • Threats

  • Restoration priorities

  • Resource-use conflicts

  • Local disaster risks

• Establish Community Ecosystem Monitoring Networks using:

  • Community patrols

  • Local observation

  • Mobile applications

  • Sensors

  • Remote sensing

  • Satellite imagery

  • Biodiversity surveys

• Develop standardized Community Ecosystem Monitoring Protocols so locally collected information can be integrated into national environmental databases.

• Establish mechanisms for communities to report:

  • Illegal deforestation

  • Forest fires

  • Water pollution

  • Illegal resource extraction

  • Wetland degradation

  • Coastal erosion

  • Invasive species

  • Biodiversity loss

  • Other ecological threats

• Develop Community Early Warning Systems for locally relevant ecological and disaster risks, including:

  • Wildfire

  • Flood

  • Landslide

  • Drought

  • Coastal hazards

  • Water-quality deterioration

• Establish Community Restoration Action Plans for degraded ecosystems, prioritizing:

  • Natural regeneration

  • Native vegetation

  • Watershed restoration

  • Soil recovery

  • Wetland restoration

  • Coastal ecosystem restoration

  • Habitat connectivity

• Establish Community Fire Stewardship Programs integrating local fire monitoring, fuel management, prevention, early detection, and coordinated response.

• Establish Community Water Stewardship Programs supporting:

  • Local water monitoring

  • Water-source protection

  • Wetland management

  • Natural water retention

  • Drought preparedness

  • Watershed rehabilitation

• Develop Community Biodiversity Stewardship Programs supporting habitat protection, native species recovery, wildlife monitoring, and prevention of biodiversity loss.

• Establish Local Ecological Restoration Teams trained in ecosystem assessment, restoration techniques, monitoring, fire prevention, and emergency response.

• Develop national Community Ecosystem Stewardship Training Standards covering:

  • Ecological knowledge

  • Restoration

  • Fire management

  • Water management

  • Biodiversity

  • GIS and mapping

  • Remote sensing

  • Data collection

  • Disaster preparedness

• Establish Community–Science Partnerships connecting local stewardship groups with universities, research institutions, and technical agencies.

• Develop mechanisms to combine Traditional/Local Ecological Knowledge (TEK/LEK) with scientific evidence without replacing or disregarding either knowledge system.

• Establish Community Ecosystem Data Platforms allowing communities to access, update, and use relevant environmental information.

• Develop Community Ecosystem Stewardship Performance Indicators measuring:

  • Ecosystem condition

  • Restoration progress

  • Forest cover

  • Water quality

  • Biodiversity

  • Fire occurrence

  • Soil condition

  • Community participation

  • Livelihood outcomes

• Establish Community Stewardship Performance Reviews at regular intervals to evaluate progress and adjust management plans.

• Create Community Ecosystem Stewardship Financing Mechanisms, including:

  • Government grants

  • Local-government budgets

  • Climate finance

  • Biodiversity finance

  • Payment for Ecosystem Services

  • Watershed protection funds

  • Private-sector contributions

  • Community-based revenue mechanisms

• Develop Performance-Based Community Ecosystem Grants, linking a portion of funding to measurable ecological and stewardship outcomes.

• Establish Benefit-Sharing Mechanisms ensuring communities receive appropriate benefits from ecosystem services and sustainable resource management.

• Promote livelihood models compatible with ecosystem conservation, such as:

  • Sustainable forestry

  • Non-timber forest products

  • Ecotourism

  • Sustainable fisheries

  • Agroforestry

  • Sustainable agriculture

  • Community-based ecosystem enterprises

• Establish safeguards to prevent ecosystem stewardship programs from creating unfair burdens, exclusion, or unequal distribution of benefits within communities.

• Establish mechanisms for resolving resource-use and ecosystem-management conflicts among communities, government agencies, businesses, and other stakeholders.

• Develop Community Ecosystem Stewardship Agreements defining measurable commitments, management areas, responsibilities, and benefits.

• Establish mechanisms for local governments to formally incorporate community ecosystem plans into:

  • Local development plans

  • Land-use planning

  • Disaster-risk reduction plans

  • Water-management plans

  • Environmental plans

• Establish National–Local Coordination Platforms connecting community stewardship organizations with provincial, regional, and national agencies.

• Integrate community stewardship with:

  • AC-SI-021-01 : National Watershed Restoration System

  • AC-SI-021-03 : Forest–Water–Humidity Cycle Recovery

  • AC-SI-021-04 : PM2.5 Structural Reduction Strategy

  • AC-SI-021-05 : Ecological Disaster Prevention Infrastructure

• Develop Community Ecosystem Stewardship Demonstration Areas representing different ecological contexts.

• Establish a mechanism to document and evaluate successful local practices and scale them into national programs where appropriate.

• Develop a National Community Ecosystem Stewardship Knowledge Platform containing:

  • Community practices

  • Restoration methods

  • Monitoring data

  • Lessons learned

  • Training materials

  • Case studies

• Establish an Adaptive Community Ecosystem Stewardship Cycle linking:

  • Assessment

  • Planning

  • Community action

  • Monitoring

  • Evaluation

  • Learning

  • Financing

  • Plan adjustment

Expected Output

• National Community Ecosystem Stewardship Framework defining principles, roles, responsibilities, standards, and governance mechanisms.

• National Community Ecosystem Stewardship Registry documenting participating communities and ecosystem areas under stewardship.

• Community Ecosystem Stewardship Zone Network covering forest, watershed, wetland, coastal, agricultural, and urban ecosystems.

• Community Ecosystem Baseline Assessment System establishing ecological and socio-economic baselines for participating areas.

• Community Ecosystem Management Plans integrating ecological restoration, resource management, disaster resilience, and local livelihoods.

• National Community Ecosystem Monitoring Network integrating community observations with scientific and remote-sensing data.

• Standardized Community Ecosystem Monitoring Protocols enabling community-generated data to contribute to national environmental intelligence.

• Community Ecological Threat Reporting System for fires, illegal activities, pollution, biodiversity loss, and ecosystem degradation.

• Community Ecological Early Warning Network for wildfire, floods, landslides, drought, coastal hazards, and water-quality risks.

• Community Ecosystem Restoration Teams capable of implementing local restoration and ecosystem-maintenance activities.

• National Community Ecosystem Stewardship Training Standards creating a consistent national capacity-building system.

• Community–Science Partnership Network connecting local stewardship with scientific and technical institutions.

• Community Ecosystem Data Platform providing communities with access to environmental information and enabling local data contribution.

• Community Ecosystem Stewardship Performance Dashboard measuring ecological, social, and management outcomes.

• Performance-Based Community Ecosystem Financing System linking funding to measurable stewardship results.

• Community Ecosystem Benefit-Sharing Mechanism providing appropriate economic and social returns from ecosystem services.

• Community Ecosystem-Compatible Livelihood Network supporting sustainable enterprises linked to ecosystem protection.

• Community Ecosystem Stewardship Agreements defining areas, responsibilities, targets, monitoring, and benefit-sharing.

• National–Local Ecosystem Governance and Coordination Platform connecting communities with government agencies and technical institutions.

• National Community Ecosystem Stewardship Demonstration Network providing tested models for different ecosystems.

• National Community Ecosystem Stewardship Knowledge Platform documenting successful practices and enabling replication.

• Adaptive Community Ecosystem Stewardship System continuously improving local ecosystem management based on monitoring, evidence, and community learning.

• A structural transition from “รัฐเป็นผู้ดูแล → ชุมชนเป็นผู้รับนโยบาย” toward “รัฐกำหนดกรอบและสนับสนุน → ชุมชนเป็นผู้ดูแลพื้นที่ → วิทยาศาสตร์สนับสนุนข้อมูล → ท้องถิ่นประสานการดำเนินงาน → ผลลัพธ์ระบบนิเวศเป็นตัววัด”.

Objective

• จัดตั้ง กรอบการจัดการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ โดยยกระดับชุมชนจากผู้รับนโยบายให้เป็น ผู้มีบทบาทโดยตรงในการปกป้อง ฟื้นฟู เฝ้าระวัง และจัดการระบบนิเวศ

• เปลี่ยนจากระบบที่รัฐเป็นผู้ดำเนินการเป็นหลัก ไปสู่ระบบที่ ภาครัฐ ท้องถิ่น ชุมชน ภาควิชาการ ภาคประชาสังคม และภาคเอกชน มีบทบาทร่วมกันตามความเหมาะสม

• เพิ่มขีดความสามารถระยะยาวของชุมชนในการดูแล ป่า ลุ่มน้ำ พื้นที่ชุ่มน้ำ ชายฝั่ง ภูมิทัศน์เกษตร และระบบนิเวศเมือง

• เชื่อมองค์ความรู้และประสบการณ์ด้านระบบนิเวศของชุมชนกับ ข้อมูลวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และมาตรฐานสิ่งแวดล้อมระดับประเทศ

• สร้างกลไกให้ชุมชนมีส่วนร่วมอย่างเป็นรูปธรรมใน:

  • การประเมินระบบนิเวศ

  • การวางแผนฟื้นฟู

  • การติดตามทรัพยากร

  • การป้องกันไฟ

  • การจัดการน้ำ

  • การอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ

  • การลดความเสี่ยงภัยพิบัติ

• จัดตั้งกลไกที่ชัดเจนด้าน สิทธิ หน้าที่ แรงจูงใจ ความรับผิดชอบ และการแบ่งปันผลประโยชน์ จากการดูแลระบบนิเวศ

• เพิ่มความยืดหยุ่นของชุมชนโดยเชื่อมการดูแลระบบนิเวศกับ รายได้ อาหาร ความมั่นคงด้านน้ำ การปรับตัวต่อภูมิอากาศ และการลดความเสี่ยงภัยพิบัติ

• พัฒนารูปแบบระดับประเทศที่สามารถ กำหนดมาตรฐาน วัดผล จัดสรรงบประมาณ และขยายผล จากแนวปฏิบัติที่ประสบความสำเร็จในพื้นที่ต่าง ๆ

Action

• จัดทำ กรอบการจัดการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ กำหนด:

  • หลักการดูแลระบบนิเวศ

  • บทบาทชุมชน

  • บทบาทภาครัฐ

  • บทบาทท้องถิ่น

  • การสนับสนุนด้านวิทยาศาสตร์และเทคนิค

  • การมีส่วนร่วมของภาคเอกชน

  • ระบบติดตาม

  • กลไกการเงิน

  • ระบบความรับผิดชอบ

• จัดตั้ง ทะเบียนชุมชนผู้ดูแลระบบนิเวศระดับชาติ ระบุชุมชน พื้นที่ระบบนิเวศ เป้าหมายการจัดการ องค์กรรับผิดชอบ และสถานะผลการดำเนินงาน

• จัดตั้ง เขตการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน ตามลักษณะพื้นที่ เช่น:

  • ชุมชนป่า

  • ชุมชนลุ่มน้ำ

  • ชุมชนพื้นที่ชุ่มน้ำ

  • ชุมชนชายฝั่ง

  • ภูมิทัศน์เกษตร

  • ชุมชนเมืองและพื้นที่รอบเมือง

• จัดทำ การประเมินฐานระบบนิเวศระดับชุมชน ครอบคลุม:

  • สภาพป่า

  • ทรัพยากรน้ำ

  • สภาพดิน

  • ความหลากหลายทางชีวภาพ

  • ความเสี่ยงไฟป่า

  • รูปแบบการใช้ที่ดิน

  • ความเสื่อมโทรมของระบบนิเวศ

  • ความเปราะบางต่อภูมิอากาศ

  • การพึ่งพาทรัพยากรธรรมชาติของชุมชน

• จัดทำ แผนจัดการระบบนิเวศโดยชุมชน เชื่อมเป้าหมายด้านระบบนิเวศกับการพัฒนาท้องถิ่นและการดำรงชีพ

• จัดให้มีกระบวนการมีส่วนร่วมเพื่อให้ชุมชนระบุ:

  • ระบบนิเวศสำคัญ

  • พื้นที่เสื่อมโทรม

  • ภัยคุกคาม

  • พื้นที่ที่ควรฟื้นฟู

  • ความขัดแย้งด้านการใช้ทรัพยากร

  • ความเสี่ยงภัยพิบัติในพื้นที่

• จัดตั้ง เครือข่ายติดตามระบบนิเวศโดยชุมชน โดยใช้:

  • การลาดตระเวน

  • การสังเกตภาคสนาม

  • Mobile Application

  • Sensor

  • Remote Sensing

  • ภาพถ่ายดาวเทียม

  • การสำรวจความหลากหลายทางชีวภาพ

• จัดทำ มาตรฐานการติดตามระบบนิเวศโดยชุมชน เพื่อให้ข้อมูลจากชุมชนสามารถเชื่อมเข้าสู่ฐานข้อมูลสิ่งแวดล้อมระดับประเทศ

• จัดตั้งระบบให้ชุมชนแจ้ง:

  • การบุกรุกทำลายป่า

  • ไฟป่า

  • มลพิษทางน้ำ

  • การใช้ทรัพยากรผิดกฎหมาย

  • การเสื่อมโทรมของพื้นที่ชุ่มน้ำ

  • การกัดเซาะชายฝั่ง

  • ชนิดพันธุ์ต่างถิ่นรุกราน

  • การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพ

  • ภัยคุกคามระบบนิเวศอื่น

• พัฒนา ระบบเตือนภัยเชิงนิเวศระดับชุมชน สำหรับ:

  • ไฟป่า

  • น้ำท่วม

  • ดินถล่ม

  • ภัยแล้ง

  • ภัยชายฝั่ง

  • คุณภาพน้ำเสื่อมโทรม

• จัดทำ แผนปฏิบัติการฟื้นฟูระบบนิเวศโดยชุมชน โดยให้ความสำคัญกับ:

  • การฟื้นตัวตามธรรมชาติ

  • พืชพื้นถิ่น

  • การฟื้นฟูลุ่มน้ำ

  • การฟื้นฟูดิน

  • การฟื้นฟูพื้นที่ชุ่มน้ำ

  • การฟื้นฟูระบบนิเวศชายฝั่ง

  • การเชื่อมต่อถิ่นอาศัย

• จัดตั้ง โครงการจัดการไฟโดยชุมชน เชื่อมการเฝ้าระวัง การจัดการเชื้อเพลิง การป้องกัน การตรวจจับ และการตอบสนอง

• จัดตั้ง โครงการดูแลน้ำโดยชุมชน ครอบคลุม:

  • การติดตามน้ำ

  • การปกป้องแหล่งน้ำ

  • การจัดการพื้นที่ชุ่มน้ำ

  • การกักเก็บน้ำตามธรรมชาติ

  • การเตรียมพร้อมภัยแล้ง

  • การฟื้นฟูลุ่มน้ำ

• พัฒนา โครงการดูแลความหลากหลายทางชีวภาพโดยชุมชน ครอบคลุมการปกป้องถิ่นอาศัย การฟื้นฟูชนิดพันธุ์พื้นถิ่น การติดตามสัตว์ป่า และการป้องกันการสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพ

• จัดตั้ง ทีมฟื้นฟูระบบนิเวศระดับท้องถิ่น ที่ได้รับการฝึกด้านการประเมิน ฟื้นฟู ติดตาม ป้องกันไฟ และตอบสนองภัยพิบัติ

• จัดทำ มาตรฐานการฝึกอบรมผู้ดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ ครอบคลุม:

  • ความรู้ระบบนิเวศ

  • การฟื้นฟู

  • การจัดการไฟ

  • การจัดการน้ำ

  • ความหลากหลายทางชีวภาพ

  • GIS และการทำแผนที่

  • Remote Sensing

  • การเก็บข้อมูล

  • การเตรียมพร้อมภัยพิบัติ

• จัดตั้ง Community–Science Partnership เชื่อมกลุ่มชุมชนกับมหาวิทยาลัย สถาบันวิจัย และหน่วยงานด้านเทคนิค

• พัฒนากลไกผสมผสาน องค์ความรู้ท้องถิ่นและภูมิปัญญาด้านระบบนิเวศ กับข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ โดยไม่ให้ระบบความรู้ใดถูกมองข้าม

• จัดตั้ง แพลตฟอร์มข้อมูลระบบนิเวศระดับชุมชน ให้ชุมชนสามารถเข้าถึง ปรับปรุง และใช้ข้อมูลสิ่งแวดล้อมของพื้นที่

• จัดทำ ตัวชี้วัดผลการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน เช่น:

  • สภาพระบบนิเวศ

  • ความก้าวหน้าการฟื้นฟู

  • พื้นที่ป่า

  • คุณภาพน้ำ

  • ความหลากหลายทางชีวภาพ

  • การเกิดไฟ

  • สภาพดิน

  • การมีส่วนร่วมของชุมชน

  • ผลลัพธ์ด้านรายได้และการดำรงชีพ

• จัดทำ Community Stewardship Performance Review เพื่อติดตามผลเป็นระยะและปรับแผน

• จัดตั้ง กลไกการเงินเพื่อการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน เช่น:

  • เงินอุดหนุนภาครัฐ

  • งบท้องถิ่น

  • Climate Finance

  • Biodiversity Finance

  • Payment for Ecosystem Services

  • กองทุนปกป้องลุ่มน้ำ

  • เงินสนับสนุนจากภาคเอกชน

  • รายได้จากกลไกเศรษฐกิจชุมชน

• จัดตั้ง Performance-Based Community Ecosystem Grants เชื่อมการจัดสรรงบประมาณส่วนหนึ่งกับผลลัพธ์ทางระบบนิเวศที่วัดได้

• จัดตั้ง กลไกแบ่งปันผลประโยชน์ เพื่อให้ชุมชนได้รับผลประโยชน์ที่เหมาะสมจากบริการระบบนิเวศและการใช้ทรัพยากรอย่างยั่งยืน

• ส่งเสริมอาชีพที่สอดคล้องกับการอนุรักษ์ เช่น:

  • ป่าไม้ยั่งยืน

  • ของป่าที่ไม่ใช่ไม้

  • Ecotourism

  • ประมงยั่งยืน

  • Agroforestry

  • เกษตรยั่งยืน

  • วิสาหกิจระบบนิเวศโดยชุมชน

• จัดทำกลไกป้องกันไม่ให้โครงการดูแลระบบนิเวศสร้าง ภาระที่ไม่เป็นธรรม การกีดกัน หรือการกระจายผลประโยชน์ที่ไม่เท่าเทียม ภายในชุมชน

• จัดตั้งกลไกแก้ไข ความขัดแย้งด้านการใช้ทรัพยากรและการจัดการระบบนิเวศ ระหว่างชุมชน หน่วยงานรัฐ ภาคธุรกิจ และผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย

• จัดทำ Community Ecosystem Stewardship Agreements กำหนดพื้นที่ เป้าหมาย หน้าที่ ความรับผิดชอบ และผลประโยชน์อย่างชัดเจน

• เชื่อมแผนระบบนิเวศของชุมชนเข้าสู่แผนของท้องถิ่น ได้แก่:

  • แผนพัฒนาท้องถิ่น

  • ผังการใช้ที่ดิน

  • แผนลดความเสี่ยงภัยพิบัติ

  • แผนบริหารจัดการน้ำ

  • แผนสิ่งแวดล้อม

• จัดตั้ง National–Local Coordination Platform เชื่อมองค์กรชุมชนกับหน่วยงานระดับจังหวัด ภูมิภาค และประเทศ

• เชื่อมการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนกับ:

  • AC-SI-021-01 : National Watershed Restoration System

  • AC-SI-021-03 : Forest–Water–Humidity Cycle Recovery

  • AC-SI-021-04 : PM2.5 Structural Reduction Strategy

  • AC-SI-021-05 : Ecological Disaster Prevention Infrastructure

• จัดทำ พื้นที่ต้นแบบการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน ในบริบทระบบนิเวศที่แตกต่างกัน

• จัดตั้งระบบรวบรวม ประเมิน และคัดเลือกแนวปฏิบัติที่ประสบความสำเร็จเพื่อนำไป ขยายผลในระดับประเทศ

• จัดทำ National Community Ecosystem Stewardship Knowledge Platform รวม:

  • แนวปฏิบัติของชุมชน

  • วิธีฟื้นฟู

  • ข้อมูลติดตาม

  • บทเรียน

  • คู่มือฝึกอบรม

  • กรณีศึกษา

• จัดตั้งวงจร Adaptive Community Ecosystem Stewardship เชื่อม ประเมิน → วางแผน → ลงมือทำ → ติดตาม → ประเมินผล → เรียนรู้ → จัดสรรงบประมาณ → ปรับแผน

Expected Output

• กรอบการจัดการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ กำหนดหลักการ บทบาท หน้าที่ มาตรฐาน และกลไกธรรมาภิบาล

• ทะเบียนชุมชนผู้ดูแลระบบนิเวศระดับชาติ ระบุพื้นที่ ชุมชน เป้าหมาย และผลการดำเนินงาน

• เครือข่ายเขตการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน ครอบคลุมป่า ลุ่มน้ำ พื้นที่ชุ่มน้ำ ชายฝั่ง เกษตร และเมือง

• ระบบประเมินฐานระบบนิเวศระดับชุมชน สร้างข้อมูลพื้นฐานด้านระบบนิเวศและเศรษฐกิจสังคม

• แผนจัดการระบบนิเวศโดยชุมชน เชื่อมการฟื้นฟู การใช้ทรัพยากร การลดภัยพิบัติ และการดำรงชีพ

• เครือข่ายติดตามระบบนิเวศโดยชุมชนระดับประเทศ เชื่อมข้อมูลภาคประชาชนกับข้อมูลวิทยาศาสตร์และดาวเทียม

• มาตรฐานการติดตามระบบนิเวศโดยชุมชน ทำให้ข้อมูลจากพื้นที่สามารถเข้าสู่ระบบข้อมูลสิ่งแวดล้อมระดับประเทศ

• ระบบแจ้งภัยคุกคามระบบนิเวศโดยชุมชน สำหรับไฟป่า การบุกรุก มลพิษ การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพ และการเสื่อมโทรม

• เครือข่ายเตือนภัยเชิงนิเวศระดับชุมชน ครอบคลุมไฟป่า น้ำท่วม ดินถล่ม ภัยแล้ง และภัยชายฝั่ง

• ทีมฟื้นฟูระบบนิเวศระดับชุมชน ที่มีความสามารถด้านการฟื้นฟูและดูแลระบบนิเวศในพื้นที่

• มาตรฐานการฝึกอบรมผู้ดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ

• เครือข่ายความร่วมมือชุมชน–วิทยาศาสตร์ เชื่อมภูมิปัญญาท้องถิ่นกับวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

• แพลตฟอร์มข้อมูลระบบนิเวศระดับชุมชน สำหรับเข้าถึงและส่งข้อมูลจากพื้นที่

• Dashboard ผลการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชน วัดผลด้านระบบนิเวศ สังคม และการบริหารจัดการ

• ระบบการเงินแบบผูกกับผลลัพธ์การดูแลระบบนิเวศ เพื่อสร้างแรงจูงใจระยะยาว

• กลไกแบ่งปันผลประโยชน์จากบริการระบบนิเวศ ให้ชุมชนได้รับผลตอบแทนจากการดูแลทรัพยากร

• เครือข่ายอาชีพและวิสาหกิจที่สอดคล้องกับระบบนิเวศ สร้างรายได้ควบคู่กับการอนุรักษ์

• Community Ecosystem Stewardship Agreements กำหนดพื้นที่ เป้าหมาย หน้าที่ ผลการดำเนินงาน และผลประโยชน์

• แพลตฟอร์มธรรมาภิบาลและการประสานงานระดับชาติ–ท้องถิ่น เชื่อมชุมชนกับหน่วยงานรัฐและสถาบันวิชาการ

• เครือข่ายพื้นที่ต้นแบบการดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับประเทศ

• คลังความรู้การดูแลระบบนิเวศโดยชุมชนระดับชาติ สำหรับรวบรวมและขยายผลแนวปฏิบัติที่ประสบความสำเร็จ

• ระบบ Adaptive Community Ecosystem Stewardship ที่พัฒนาและปรับปรุงการจัดการจากข้อมูลจริงและบทเรียนของชุมชน

• เกิดการเปลี่ยนจาก “รัฐเป็นผู้ดูแล → ชุมชนเป็นผู้รับนโยบาย” ไปสู่ “รัฐกำหนดกรอบและสนับสนุน → ชุมชนเป็นผู้ดูแลพื้นที่ → วิทยาศาสตร์สนับสนุนข้อมูล → ท้องถิ่นประสานการดำเนินงาน → ผลลัพธ์ระบบนิเวศเป็นตัววัด”